Cha tôi là cụ Ngô Xuân Thọ, quê làng Trảo Nha

Category: Kinh tế 196 0

Chính quê hương cho ta tâm hồn, cho ta lý tưởng, cho ta nghị lực nữa, phải không các bạn?

Ôi quê hương, quê hương

Quê hương cho ta tâm hồn

Quê hương cho lý tưởng

Quê hương cho nghị lực

Để mình đi trọn đường.

Tuổi nhỏ Xuân Diệu

Đoạn hồi ký sau đây là do anh Xuân Diệu kể cho anh Hoàng Trung Thông nghe, có ghi vào băng ghi âm. Tôi đã viết lại cho gọn lời và mạch lạc.

(Huy Cận)

Tôi (Xuân Diệu) sinh ra năm Thìn tức năm 1916. Má tôi bảo là tôi sinh ra năm Thìn, tháng Thìn, ngày Thìn; nhờ anh tra lịch tìm giùm ngày sinh chính xác của tôi. Má tôi là người Bình Định, con của một nhà làm nước mắm. Ông ngoại tôi thường đi Phan Thiết, có ghe bàu riêng, làm nước mắm trở nên khá giả và mua được chức bá hộ. Tôi là cháu ngoại một ông bà làm nước mắm ở vạn Gò Bồi, nơi làm nước mắm nổi tiếng. Tuổi nhỏ của tôi sống trong không khí của trại làm nước mắm; tôi và má ở với ông bà ngoại.

Cha tôi là cụ Ngô Xuân Thọ, quê làng Trảo Nha, huyện Can Lộc, thuộc tỉnh Hà Tĩnh. Cha tôi đỗ tú tài Hán học hai lần, gọi là ông Tú kép. Ông đi vào Bình Định dạy học rồi lấy má tôi ở đó. Má tôi đã có một đời chồng, nhưng lâu không có con nên bố mẹ chồng bắt buộc phải xa rời chồng. Cha tôi có đức tính của một ông đồ Nghệ, nghĩa là học rất cần cù, học sâu, học hết sách vở. Cha tôi vốn là học chữ Nho nhưng lúc ấy đã thay sang tân học. Cha tôi vược đèo Ngang đi vô Bình Định tìm thầy học tiếng Pháp, và mua tự vị về để học tiếng Pháp. Cuối cùng, cha tôi đã đỗ bằng tiểu học (prime) và về sau thì làm hương sư, lương mỗi tháng mười lăm, mười sáu đồng gì đó.